In paragraaf 1.2 van het boek werd duidelijk dat het erg moeilijk is om over 'waarheden' te spreken als je beseft dat selectieve perceptie onze waarheden verdraait. Het is zeer belangrijk dit te beseffen, wil je goed met anderen kunnen communiceren. BNE staat voor Beelden Naast Elkaar en is in zes stappen het basis-ingrediënt voor dialogen, onderhandelingen, coachingsgesprekken, feedforward en omgaan met weerstand. Het BNE-proces houdt rekening met selectieve perceptie. Je kunt BNE als techniek inzetten, maar eigenlijk gaat het proces veel verder. BNE gaat uit van de overtuiging dat er altijd twee waarheden naast elkaar kunnen en mogen bestaan, ook als de waarheid van de ander haaks staat op jouw waarheid. Er zijn altijd meerdere mogelijkheden.
Ieder mens heeft de neiging om vooral bij een aanval in de verdediging te schieten of aan te vallen (flight or fight). In de communicatie komt het er dan op neer dat de winnaar degene is die het hardst zijn mening kan laten horen. En dat is ook het doel, dat er iemand moet winnen, jij of de ander. Het BNE-proces heeft niet als doel dat er iemand wint, maar dat de beste oplossing gevonden wordt. Het is belangrijk dat je deze techniek beheerst, zodat je controle hebt over het communicatieproces.
Probeer voordat je je eigen mening geeft, eerst de ander volkomen te begrijpen. Als er geen tijdsdruk is, hoef je niet bang te zijn dat de ander te veel zendtijd krijgt. Jouw beurt komt nog wel. Vraag juist door totdat je de ander begrijpt. Je laat de ander eigenlijk zijn kaarten op tafel leggen. Wat is zijn mening? Wat zijn de belangen? Wat betekent het voor hem? Vraag door totdat je het beeld van de ander helemaal begrijpt. Je kent het beeld van de ander en je kent het beeld van jezelf, terwijl de ander het prettig vond om zich volledig uit te kunnen spreken.
Als je het beeld van de ander begrepen hebt, deel dit de ander dan ook mee. Je geeft een ontvangstbewijs: beeld is duidelijk, dankjewel. Het geeft rust in de communicatie. De ander hoeft niet opnieuw met argumenten te komen, hij hoeft niet meer te overtuigen. Een ontvangstbewijs kan over de inhoud gaan en over de emotie waarmee de boodschap gebracht wordt. Dus aan de ene kant kun je het beeld van de ander kort samenvatten (Dus u bedoelt .) of waarderen (Ik ben blij dat je dat zegt). En aan de andere kant kun je je gevoel bespreekbaar maken (Ik heb het idee dat je teleurgesteld bent). Het doel van een ontvangstbewijs is dat je het beeld van de ander overeind laat staan. Iets wat je helaas vaak terughoort is 'ja maar .' Schrap die reactie uit je systeem. Een ja-maar-reactie is eigenlijk een onvoorbereide inleiding op een tegenwerping. Het betekent dus gewoon 'nee'. Bij 'ja maar' zal de ander direct met een eigen ja-maar-reactie terugkomen. Dat werkt contraproductief. Probeer in de ontvangstbewijsfase het beeld van de persoon overeind te houden. Je hoeft het er niet mee eens te zijn, maar val het beeld niet aan.
Soms kun je deze stap overslaan en direct overgaan naar stap 5. Als er echter een totaal ander beeld bij jou leeft, is het wel verstandig om jouw beeld naast het beeld van de ander te zetten (dus niet in plaats van). Leid het desnoods in: 'Ik heb je beeld begrepen, vind je het goed als ik mijn mening er eens naast zet?' Een retorische vraag die natuurlijk met 'ja' beantwoord wordt.
Vraag of de ander, alvorens de discussie te starten, of hij je beeld volkomen begrepen heeft, zonder dat je verwacht dat hij het ermee eens is. Jij hebt je best gedaan de ander te begrijpen, nu mag je verwachten dat de ander zijn best doet om jou te begrijpen. De stappen 1 tot en met 4 kunnen meerdere malen herhaald worden, totdat beide beelden helemaal helder zijn voor beide partijen.
Twee beelden liggen nu op tafel. Nu is het zaak om vanuit deze twee beelden de beste oplossing te vinden door verder te vragen, alternatieven te onderzoeken enzovoort. Toekomstgerichte vragen die daarbij helpen zijn: Hoe kunnen we . ? Hoe kan ik .? Hoe sta je er tegenover om .? Hoe gaan we hier verder mee? Daarbij moet steeds opgelet worden dat je elkaar probeert te begrijpen.
Het slot is een concrete oplossing en een actie die uitgevoerd kan worden.